Doğu Cephesi ve Gümrü Antlaşması (3 Aralık 1920)

22.04.2019
Doğu Cephesi ve Gümrü Antlaşması (3 Aralık 1920)

Bir zamanlar “Millet-i Sadıka” olarak tanımlanan Ermeniler, I. Dünya Savaşı yıllarında önce Ruslarla ardından da İngilizlerle iş birliği yaptılar.

Bu iş birliğine karşılık İngilizler, Ermenilere, Doğu Anadolu’da bağımsız bir devlet vadettiler.

Doğu Cephesi

Doğu Cephesi

İngilizler bu vaadi yerine getirmek için Mondros Ateşkes Antlaşması’nın 24. maddesini düzenlediler. Ardından Sevr Antlaşması’na “Anadolu’nun doğusunda bağımsız bir Ermeni devletinin kurulacağı” maddesini eklediler.

Gümrü Antlaşması (3 Aralık 1920)

Rusya’da yaşanan Bolşevik İhtilali’ni fırsat bilen Ermeniler, Kafkasya’da bağımsız bir devlet kurmuşlardı (1918).

İngilizlerden de destek alan Ermenistan, Doğu Anadolu’yu işgal etmeye çalışıyordu. Bu gelişmeler üzerine Erzurum’daki 15. Kolordu Komutanı Kâzım Karabekir Paşa, BMM’den izin alarak Ermenistan’a karşı harekât başlattı. Kısa sürede Sarıkamış ve Kars’ı alan Türk ordusu 7 Kasım 1920’de Gümrü’ye ulaştı.

İlgili Konu  Mustafa Kemal Paşa'nın Samsun'a Çıkışı (19 Mayıs 1919)

Kâzım Karabekir paşa ve silah arkadaşları

Kâzım Karabekir paşa ve silah arkadaşları

Yenilgiyi kabul eden Ermenistan hükûmeti ile BMM arasında Gümrü Antlaşması imzalandı (3 Aralık 1920). Bu antlaşma ile Kars, Sarıkamış ve Gümrü BMM Hükûmetine bırakıldı ve Ermenistan Misakımillî’yi tanıdı. Gümrü Antlaşması BMM adına imzalanan ilk antlaşma oldu.

Doğu Cephesinde Milli Mücadele

Millet, bütün gücünü seferber ederek kaderini omuzlarına yüklenmiş; vatansever subaylar öncülüğünde işgalleri durdurmak ve vatanını kurtarmak için harekete geçmişti. Bu mücadele Anadolu halkının “Ya istiklal ya ölüm!” parolasıyla yürüttüğü topyekûn bir mücadele olmuştu.

Doğu Cephesi’nde zafer için dua edilirken

Doğu Cephesi’nde zafer için dua edilirken

Yoksulluk içinde sürdürülen bu mücadele insanlık tarihinde eşine rastlanmayan bir dayanışma örneği olmuştur.

  • Genelgeler yayınlanıp kongreler düzenlenerek millet teşkilatlandırılmış
  • Cemiyetler birleştirilerek millî birlik sağlanmış
  • BMM açılarak Millî Mücadele’nin yönetim kurumu oluşturulmuş
  • Kuvâ-yı Millîye birlikleri düzenli orduya dönüştürülmüştü.
İlgili Konu  Amasya Genelgesi ve Maddeleri (22 Haziran 1919)

Konu hakkında sizin fikriniz nedir. Hemen görüşlerinizi iletmek için  Yorum Yap butonunu kullanabilirsiniz. Ayrıca Konu Anlatımı'na destek olmak isterseniz bu içeriği sosyal medya ağınızda paylaşabilirsiniz. 

YAZAR BİLGİSİ
Hayatını internete adamış biri olarak, hedefim bilgiyi ulaşılabilir hale getirmektir. Bu amaca istinaden her türlü bilgi paylaşımını KonuAnlatimi.Net üzerinde yapıyorum. Umarım içeriklerim tüm ziyaretçilerim için faydalı olur.
YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.